Antalya’daki Aspendos Antik Kenti’nde sürdürülen kazı çalışmalarında, Roma Dönemi Anadolu mozaik sanatına ışık tutacak önemli bir eser gün yüzüne çıkarıldı. Kazılarda, Eurymedon (Köprüçay) Nehri’ni simgeleyen ve mozaik sanatında oldukça nadir görülen “Genç Eurymedon” betimlemesini içeren yaklaşık 1.700 yıllık mozaik keşfedildi.
Kültür ve Turizm Bakanlığınca yürütülen kazılar kapsamında, Aspendos Akropolisi ile tiyatroyu birbirine bağlayan Tiyatro Caddesi’nin Doğu Meydanı’nda mozaikli bir mimari yapı ortaya çıkarıldı. Yaklaşık 6×25 metre ölçülerindeki yapının ilk değerlendirmelere göre milattan sonra 3. yüzyılın başlarında havuz olarak inşa edildiği belirlendi.
Şimdiye kadar yaklaşık 6×7,5 metrelik bölümü açığa çıkarılan mozaik döşemenin, henüz kazısı tamamlanmayan alanlarda da devam ettiği değerlendiriliyor. Uzmanlar, yapının milattan sonra 262 yılında meydana gelen depremin ardından iç duvarlarla bölünerek farklı işlevler kazandığını öngörüyor.
Mozaiğin merkezinde Eurymedon Nehri’nin simgesi yer alıyor
Kazılarda ortaya çıkarılan mozaik tabanın figüratif bölümünde, Aspendos’un yaşam kaynağı olan Eurymedon Nehri’ni temsil ettiği değerlendirilen “Genç Eurymedon” tasviri bulunuyor.
İkonografik özellikleriyle dikkati çeken figür, başında ve elinde saz yapraklarıyla betimlenirken, içinden su akan bir amphoraya yaslanmış şekilde tasvir ediliyor. Kompozisyonda ayrıca nehirde karşılıklı yüzen balık figürleri yer alıyor. Bu unsurların su, bereket ve yaşamı simgelediği belirtiliyor.
Küçük tesseralar kullanılarak oluşturulan renk geçişleri, ayrıntılı işçiliği ve dengeli figür oranlarıyla öne çıkan mozaik, nehir tanrısı betimlemelerinin mozaik sanatında oldukça sınırlı sayıda örneğinin bulunması nedeniyle bilimsel açıdan da önem taşıyor.
Uzmanlar, keşfin yalnızca Aspendos’un sanatsal zenginliğini ortaya koymakla kalmadığını, aynı zamanda Roma Dönemi Anadolu mozaik sanatı ve ikonografisine ilişkin yeni veriler sunduğunu ifade ediyor.
Bakan Ersoy: Bilimsel açıdan büyük önem taşıyor
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, Aspendos’ta gün yüzüne çıkarılan mozaiğin Roma Dönemi Anadolu mozaik sanatına ilişkin önemli bilimsel veriler sunduğunu belirtti.
Mozaiğin merkezinde Eurymedon Nehri’ni simgeleyen “Genç Eurymedon” tasvirinin yer aldığını kaydeden Ersoy, saz yaprakları, amphora ve balık figürleriyle zenginleştirilen kompozisyonun suyun, bereketin ve yaşamın simgesel anlatımını yansıttığını ifade etti.
Ersoy, küçük tesseralarla oluşturulan renk geçişleri ve yüksek işçilik kalitesiyle dikkati çeken eserin, mozaik sanatında nadir görülen nehir tanrısı betimlemelerinden biri olduğunu belirterek, keşfin hem Aspendos’un kültürel mirasını hem de Roma Dönemi Anadolu sanatına ilişkin bilimsel çalışmaları destekleyen önemli bir buluntu niteliği taşıdığını vurguladı.
