Türkiye Seyahat Acentaları Birliği (TÜRSAB), Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) gündeminde bulunan ve yabancı dijital konaklama platformlarının faaliyet alanını genişletecek düzenlemelere ilişkin kanun teklifine tepki gösterdi.
TÜRSAB tarafından yapılan yazılı açıklamada, teklifin yasalaşması halinde yabancı dijital platformların Türkiye turizm pazarındaki konumunun güçleneceği, bunun da yerli seyahat acentaları açısından rekabet koşullarını değiştirebileceği savunuldu.
Açıklamada, yurt dışında kurulu dijital platformlara konaklama hizmetlerinin ticareti ve rezervasyon işlemlerinin yanı sıra uçak bileti satışlarını doğrudan gerçekleştirme imkânı tanınmasının, Türkiye’de faaliyet gösteren seyahat acentaları açısından farklı yükümlülük rejimleri oluşturacağı ileri sürüldü.
TÜRSAB: “Yerli acentaların rekabet gücü zayıflayabilir”
TÜRSAB’ın açıklamasında, düzenlemenin özellikle küçük ve orta ölçekli seyahat acentalarının rekabet gücünü olumsuz etkileyebileceği belirtildi.
Teklifin yasalaşması halinde yabancı dijital platformların Türkiye’deki turizm pazarında daha etkin hale geleceğini savunan TÜRSAB, bunun seyahat acentalarının kapanmasına ve istihdam kayıplarına yol açabileceği görüşünü dile getirdi.
Birliğin açıklamasında, söz konusu düzenlemenin yurt dışından Türkiye’ye yönelik turist hareketinin önünü açmaktan ziyade Türkiye içindeki turizm ticaretinin yabancı dijital platformlara bırakılması sonucunu doğuracağı iddia edildi.
“Yaklaşık 17 bin seyahat acentası faaliyet gösteriyor”
TÜRSAB, Türkiye genelinde şubeleriyle birlikte yaklaşık 17 bin seyahat acentasının faaliyet gösterdiğini, Sosyal Güvenlik Kurumu verilerine göre sektörde yaklaşık 75 bin kişinin istihdam edildiğini bildirdi.
Açıklamada, çalışanların aileleriyle birlikte değerlendirildiğinde yaklaşık 300 bin kişinin geçimini doğrudan seyahat acentalığı faaliyetlerinden sağladığı ifade edildi.
Seyahat acentaları turizm ürünlerinin satışının yanında, istihdamın oluşturulması, yerel ekonomilerin desteklenmesi ve turizm gelirlerinin ülke geneline yayılmasında büyük rol oyuyor.
TÜRSAB, düzenlemenin Türkiye’de faaliyet gösteren seyahat acentalarını şirket merkezlerini yurt dışına taşımaya veya faaliyetlerini yabancı şirketler üzerinden yürütmeye yöneltebileceğini savundu.
Açıklamada, Türkiye’de faaliyet gösteren seyahat acentalarının işletme belgesi, personel, teminat, vergi ve diğer yasal yükümlülükleri yerine getirerek hizmet sunduğu hatırlatılarak, yabancı şirketlerin farklı bir izin ve yükümlülük rejimiyle aynı pazarda faaliyet göstermesinin yerli işletmeler açısından eşitsiz rekabet oluşturabileceği öne sürüldü.
Bu durumun Türkiye’deki şirket sayısı ve istihdamın azalmasının yanı sıra turizm faaliyetlerinden elde edilen katma değerin bir bölümünün yurt dışına aktarılmasına neden olabileceği iddia edildi.
Turizm gelirleri ve vergi kaybı uyarısı
TÜRSAB açıklamasında, yabancı dijital platformların Türkiye pazarındaki ağırlığının artmasının turizm gelirlerinin yurt dışına aktarılması açısından da risk oluşturabileceği belirtildi.
Yabancı platformlara ödenen komisyon ve hizmet bedellerinin artmasının Türkiye’den yurt dışına aktarılan kaynakları artırabileceği savunulan açıklamada, düzenlemenin yalnızca seyahat acentaları açısından değil, kamu gelirleri bakımından da değerlendirilmesi gerektiği ifade edildi.
TÜRSAB, seyahat acentalarının kapanmasıyla oluşabilecek ekonomik kayıpların ve vergi gelirlerindeki azalmanın, düzenlemeden elde edilmesi planlanan gelirden daha yüksek olabileceğini ileri sürdü.
TÜRSAB, kanun teklifinin tüketici hakları açısından da bazı soru işaretleri oluşturabileceğini belirtti.
Açıklamada, yabancı dijital platformlar üzerinden ulaştırma, konaklama ve diğer hizmetlerin birlikte sunulmasının belirli koşullarda paket tur kapsamında değerlendirilmemesinin, tüketicilerin mevcut paket tur mevzuatından kaynaklanan hakları bakımından farklılık oluşturabileceği ifade edildi.
Türkiye’de faaliyet gösteren seyahat acentalarının belirli mesleki ve hukuki yükümlülüklere tabi olduğu belirtilen açıklamada, yabancı dijital platformların farklı bir hukuki rejime tabi tutulmasının tüketicilerin hak arama süreçlerinde muhatap ve sorumluluk konusunda belirsizlik oluşturabileceği savunuldu.
“Eşit rekabet koşulları korunmalı”
TÜRSAB, açıklamasında dijitalleşmeye veya yabancı şirketlerin Türkiye’de faaliyet göstermesine karşı olmadığını, itirazlarının yerli işletmeler aleyhine farklı rekabet koşulları oluşturulmasına yönelik olduğunu vurguladı.
Birlik, Türkiye’de faaliyet gösteren seyahat acentalarının tüm yasal ve mali yükümlülüklerini yerine getirirken yabancı dijital platformlara farklı koşullarda faaliyet imkânı verilmesinin eşit rekabet ilkesi açısından değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.
TÜRSAB ayrıca, yabancı dijital platformların faaliyetlerinin Avrupa’da çeşitli düzenlemeler ve denetimlerle karşı karşıya olduğunu savunarak, benzer faaliyet alanlarının Türkiye’de farklı bir rejimle düzenlenmesine karşı çıktı.
TÜRSAB’dan kanun teklifinin geri çekilmesi çağrısı
Açıklamanın sonunda TÜRSAB, yerli seyahat acentalarının turizm sektöründeki istihdam ve dağıtım ağı açısından önemine dikkati çekerek kanun teklifinin geri çekilmesi çağrısında bulundu.
TÜRSAB, Türkiye’nin turizm sektöründe dijitalleşmenin desteklenmesiyle birlikte yerli işletmelerin uluslararası rekabet gücünü artıracak ve eşit rekabet koşullarını koruyacak bir düzenleme yapılması gerektiğini ifade etti.
Birlik, kanun teklifinin seyahat acentalarının faaliyetleri, istihdam, turizm gelirleri, vergi gelirleri ve tüketici hakları üzerindeki muhtemel etkilerinin dikkate alınması gerektiğini belirterek, TBMM’de teklifi değerlendirecek milletvekillerine ve kamuoyuna çağrıda bulundu.
